شرایط واردات لودر (سال 1404) + راهنمای ترخیص و تعرفه گمرکی لودر دست دوم و نو

با توجه به روند افزایشی واردات لودر نو و دست دوم آشنایی با مراحل واردات و آگاهی از شرایط ترخیص و همچنین تعرفه گمرکی لودر امری مهم برای شرکت‌های عمرانی و بازرگانان فعال در حوزه ماشین آلات سنگین است. در سال 1404 واردات لودرهای نو و دست دوم به ایران با قوانین جدید گمرکی انجام می‌شود که آگاهی از آن‌ها برای کاهش هزینه‌ها و جلوگیری از مشکلات گمرکی ضروری است.

در این مقاله از کمانش شرایط واردات، مراحل ترخیص و تعرفه‌های گمرکی لودر را بررسی می کنیم تا واردکنندگان و فعالان صنعت راه‌ سازی با اطلاعات کامل اقدام کنند.

شرایط واردات لودر در سال 1404

واردات لودر یا Import of loader تا سال 1401 روندی کاملاً صعودی و مثبت داشت، اما در سال 1402 با کاهش چشمگیر حدود 82 درصدی، این مسیر متوقف شد. با این حال، در سال‌های اخیر بار دیگر تعداد واردات لودرهای نو و دست‌دوم افزایش یافته است. هم‌زمان، شرایط واردات لودر نیز دستخوش تغییراتی شده که بر اساس نوع کالا (نو یا کارکرده) متفاوت بوده و مستقیماً تحت تأثیر بخشنامه‌های وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) و مقررات گمرک ایران قرار دارد.

در ادامه به بررسی شرایط واردات لودرهای نو و دست دوم می پردازیم:

• شرایط واردات لودر دست دوم (کارکرده)
• شرایط واردات لودر نو (صفر کیلومتر)

شرایط واردات لودر دست دوم

واردات لودرهای کارکرده در سال 1404، به عنوان یک اقدام تخصصی در حوزه ماشین آلات سنگین، منوط به رعایت دقیق شرایط واردات مصوب است. مهم‌ ترین مانع قانونی، اعمال محدودیت سنی بوده که بر اساس آن، عمر دستگاه از تاریخ تولید نباید حداکثر 10 سال تجاوز کند. برای تضمین این شرط و تایید سلامت فنی لودر، اخذ گواهی بازرسی پیش از حمل (PSI) از شرکت‌های معتبر بازرسی الزامی است؛ این گواهی به عنوان سند اصلی برای فرآیند ترخیص گمرکی حیاتی است. علاوه بر این، تکمیل موفقیت‌آمیز ثبت سفارش در سامانه NTSW وزارت صمت و کسب تأییدیه‌های فنی لازم، مسیر نهایی ورود این تجهیزات را برای شرکت‌های عمرانی و معدنی هموار می‌سازد.

محدودیت سنی 10 ساله برای تمامی ماشین آلات سنگین از جمله بیل مکانیکی، گریدر و غیره نیز صدق می کند.

شرایط واردات لودر نو

واردات لودرهای نو (صفر کیلومتر) در سال 1404 تحت ضوابطی متفاوت از مدل‌های کارکرده، اما با تاکید بر رعایت مقررات تجاری و فنی صورت می‌گیرد. این فرآیند مستلزم اخذ مجوز واردات و ثبت سفارش در سامانه NTSW وزارت صمت بوده و اولویت با مدل‌هایی است که مشابه داخلی ندارند.

واردکننده باید دارای کارت بازرگانی معتبر باشد و موظف است تمام اسناد فنی و کاتالوگ‌های لودر را برای اثبات نو بودن و انطباق با استانداردهای ملی ایران، به‌ویژه در زمینه آلایندگی و ایمنی، ارائه کند. تخصیص ارز برای پرداخت بهای لودر، تابع ضوابط بانک مرکزی بوده و پس از ترخیص، لودرهای نو مشمول پرداخت کامل حقوق ورودی (تعرفه و سود بازرگانی) و مالیات بر ارزش افزوده (9%) بر مبنای ارزش CIF کالا خواهند بود. این مسیر، اگرچه فاقد محدودیت سنی است، نیازمند دقت بالا در انطباق مدل‌ها با فهرست کالاهای مجاز وارداتی است.

مجوز واردات لودر

ترخیص لودر از گمرک شامل یک فرایند منسجم است که از اخذ مجوزها پیش از ورود کالا آغاز شده و با انجام تشریفات گمرکی نهایی می‌شود. این مراحل به دو فاز اصلی آماده‌ سازی اسناد (پیش از اظهار) و تشریفات گمرکی (پس از اظهار)تقسیم می‌شوند.

مراحل کلی اخذ مجوز واردات لودر به شرح زیر است:

1. ثبت نام در سامانه جامع تجارت
2. دریافت کد تعرفه گمرکی
3. اخذ مجوز ثبت سفارش
4. دریافت سایر مجوزهای لازم
5. اظهارنامه گمرکی و ترخیص کالا
6. مدارک اخذ مجوز واردات لودر

1- ثبت نام در سامانه جامع تجارت

اولین قدم برای اخذ مجوز واردات لودر، ثبت نام در سامانه جامع تجارت به آدرس https://ntsw.ir است. در این سامانه باید اطلاعات مربوط به خود، شرکت و محصول مورد نظر را ثبت کنید.

2- دریافت کد تعرفه گمرکی

برای هر کالای وارداتی، یک کد تعرفه گمرکی خاص وجود دارد. شما باید با مراجعه به سایت گمرک جمهوری اسلامی ایران به آدرس https://irica.ir و یا مراجعه حضوری به اداره گمرک، کد تعرفه گمرکی لودر را دریافت کنید.

3- اخذ مجوز ثبت سفارش

بعد از ثبت نام در سامانه جامع تجارت و دریافت کد تعرفه گمرکی باید برای اخذ مجوز ثبت سفارش اقدام کنید. برای این کار باید به یکی از شعب بانک های عامل مراجعه و با ارائه مدارک مورد نیاز نسبت به افتتاح حساب سپرده ارزی و اخذ مجوز ثبت سفارش اقدام کنید.

4- دریافت سایر مجوزهای لازم

در برخی موارد، برای واردات لودر به مجوزهای دیگری از جمله مجوز استاندارد، مجوز بهداشت و یا مجوز سازمان حفاظت محیط زیست نیز نیاز است.

5- اظهار گمرکی و ترخیص کالا

بعد از اخذ تمامی مجوزهای لازم، باید نسبت به اظهار گمرکی لودر و پرداخت حقوق گمرکی و سایر عوارض مربوطه اقدام کنید. پس از انجام تشریفات گمرکی، می توانید کالای خود را ترخیص و از انبار گمرک خارج کنید.

6- مدارک اخذ مجوز واردات لودر

برای انجام فرآیند واردات و ترخیص لودر، لازم است مجموعه‌ ای از مدارک و مجوزهای قانونی و اداری آماده و ارائه شوند. این مدارک شامل اسناد هویتی و تجاری، مجوزهای لازم از سازمان‌های مربوطه، و همچنین مدارک مرتبط با خود کالا می‌باشند. فهرست زیر نمونه‌ ای از مهم‌ ترین مدارک مورد نیاز است:

• پروانه فعالیت تجاری
• کارت بازرگانی
• قبض پرداخت فیش ثبت نام در سامانه جامع تجارت
• کد تعرفه گمرکی لودر
• مجوز ثبت سفارش
• سایر مجوزهای لازم (در صورت نیاز)
• اسناد و مدارک مربوط به لودر (مانند فاکتور، گواهی مبدا )

برای واردات لودر باید از طریق گشایش اعتبار اسنادی (LC) اقدام کنید. کلیه مراحل اخذ مجوز واردات لودر باید به صورت قانونی و از طریق مجاری رسمی انجام شود. در صورت عدم رعایت قوانین و مقررات مربوط به واردات، کالای شما ممکن است ضبط و یا مشمول جریمه شود.توصیه می شود قبل از اقدام به واردات لودر، با یک مشاور گمرکی و یا وکیل متخصص در امور بازرگانی مشورت کنید.

جدول زیر خلاصه‌ ای از اقدامات ضروری و کلیدی برای ترخیص لودر (نو و دست دوم) در دو فاز اصلی قبل و بعد که فاز 1 به معنای پیش از اظهار و آماده‌سازی اسناد (پیش از ورود کالا) و فاز ۲ که به معنای تشریفات گمرکی و ترخیص نهایی (پس از ورود کالا) است، را نشان می‌دهد:

ثبت تمام اطلاعات فنی لودر در سامانه EPL توسط ترخیص‌کار و انجام اظهار کالا می باشد. برای کسب اطلاعات بیشتر در مورد اخذ مجوز واردات لودر، می توانید به سایت های زیر مراجعه کنید:

• سازمان توسعه تجارت ایران https://ntsw.ir
• گمرک جمهوری اسلامی ایران https://www.irica.ir
• سازمان استاندارد ایران https://www.inso.gov.ir
• سازمان حفاظت محیط زیست https://www.doe.ir

چالش ها و محدودیت های واردات لودر

واردات لودر به ایران، چه به‌ صورت نو و چه کارکرده، با مجموعه‌ای از چالش‌ها و محدودیت‌های قانونی، مالی و اجرایی همراه است که آگاهی از آن‌ها برای وارد کنندگان لودر ضروری است.

• محدودیت‌های قانونی و فنی (برای لودر کارکرده)
• چالش‌های مالی و ارزی واردات لودر
• محدودیت‌های ثبت سفارش و اجرایی برای واردات لودر

محدودیت‌های قانونی و فنی (برای لودر کارکرده)

در حوزه واردات لودرهای کارکرده، مجموعه‌ای از محدودیت‌های قانونی و فنی، فرآیند را برای واردکنندگان دشوار می‌سازد. سخت‌ترین شرط، اعمال قانون محدودیت سنی حداکثر 10 سال ساخت از تاریخ تولید است، مغایرت با این معیار قانونی به‌ طور مستقیم موجب توقف ترخیص گمرکی و حتی ممنوعیت ورود دستگاه می‌شود.

برای اثبات رعایت این شرط، الزام به گواهی بازرسی پیش از حمل (PSI) وجود دارد که باید توسط شرکت‌های بازرسی مورد تایید صادر شود، این فرآیند علاوه بر افزایش هزینه، زمان ترخیص را نیز طولانی‌ تر می‌سازد. در نهایت، رعایت قوانین استاندارد ملی، به‌ویژه استانداردهای فنی و زیست محیطی اجباری نظیر سطح آلایندگی یورو، برای تمام لودرها حیاتی است و پاس کردن این الزامات برای مدل‌های قدیمی‌تر، یک چالش فنی جدی محسوب می‌شود.

چالش‌های مالی و ارزی واردات لودر

در حوزه واردات لودر، چالش‌های مالی و ارزی سهم عمده‌ای در افزایش ریسک و هزینه‌های نهایی دارند. مهم‌ترین معضل، فرآیند طولانی و پیچیده تخصیص ارز رسمی (نیمایی) از سوی بانک مرکزی است که مستقیماً منجر به تاخیر قابل توجه در ثبت سفارش و نهایی‌سازی معامله می‌شود. همچنین، واردکننده متحمل نرخ‌های بالای گمرکی شامل حقوق ورودی (معمولا 5 تا 15 درصد ارزش CIF) و مالیات بر ارزش افزوده 9% می‌گردد که این مبالغ، سرمایه‌ قابل توجهی را تا زمان ترخیص کالا در گمرک بلوکه می‌کند. علاوه بر این، تغییرات مقرراتی غیرمنتظره در نرخ تعرفه‌ها یا سیاست‌های ارزی، به‌ ویژه در طول زمان حمل و نگهداری، همواره ریسک مالی پروژه واردات را تشدید می‌نماید.

محدودیت‌های ثبت سفارش و اجرایی برای واردات لودر

در بخش محدودیت‌های ثبت سفارش و اجرایی واردات لودر، موضوع تولید داخل به عنوان یک فیلتر جدی عمل می‌کند، به‌ گونه‌ای که واردات ماشین‌ آلاتی که دارای مشابه داخلی با توان تولید کافی هستند در اولویت‌های پایین‌ تر قرار گرفته و اخذ مجوز ثبت سفارش را بسیار دشوار می‌سازد. از سوی دیگر، سخت‌ گیری در اسناد یک چالش اجرایی مهم است، هرگونه نقص، مغایرت یا ناهمخوانی میان اسناد حیاتی مانند فاکتور، بارنامه و ثبت سفارش، به ناچار منجر به ارجاع کالا به مسیر قرمز گمرکی و تحمیل بازرسی‌های طولانی‌مدت می‌شود.

نهایتا، به‌ دلیل پیچیدگی قوانین فنی و تعرفه‌ای خاص ماشین آلات سنگین (کد 8429)، نیاز مبرم به استفاده از خدمات یک ترخیص‌کار متخصص وجود دارد که این امر خود یک هزینه اضافی اما ضروری را به دنبال دارد.

هزینه و تعرفه گمرکی لودر

هزینه و تعرفه گمرکی لودر شامل چندین جزء مالی است که مجموع آن‌ها، هزینه نهایی ترخیص از گمرک را تعیین می‌کند. این محاسبات بر مبنای ارزش گمرکی کالا (CIF) انجام می‌شود.

• هزینه و تعرفه گمرکی لودر دست دوم
• هزینه و تعرفه گمرکی لودر نو

هزینه و تعرفه گمرکی لودر دست دوم

برای محاسبه هزینه گمرکی لودرهای دست دوم، ابتدا باید ارزش آن را کاهش دهیم. چون لودر کارکرده است، گمرک به آن استهلاک می‌دهد و ارزش آن را از مدل نو کمتر محاسبه می‌کند. این همان ارزش گمرکی کالا( CIF) تعدیل‌شده است.

چرا این کار خوب است؟ چون با کاهش این ارزش، پولی که باید بابت حقوق ورودی (تعرفه گمرکی که معمولا 5% تا 15% است) و مالیات بر ارزش افزوده 9% بپردازید، کمتر می‌شود.10 سال) واقعی است، شما حتما باید گواهی بازرسی (PSI) بگیرید که این کار یک هزینه جداگانه دارد. همچنین چون قیمت لودرهای کارکرده ثابت نیست، همیشه این ریسک وجود دارد که کارشناس گمرک، ارزش اعلامی شما را قبول نکند و آن را تغییر دهد.

هزینه و تعرفه گمرکی لودر نو

برای محاسبه هزینه گمرکی لودرهای صفر کیلومتر، کار کمی راحت‌تر است. چون لودر نو است، گمرک قیمت آن را دقیقا بر اساس فاکتور رسمی خرید شما (که شامل قیمت، بیمه و حمل است یا همان ارزش CIF کامل) حساب می‌کند.

هزینه‌های اصلی شما عبارتند از:

تعرفه گمرکی و سود بازرگانی: این مبلغ معمولا بین 5% تا 15% ارزش کل لودر است.

مالیات بر ارزش افزوده (VAT): این 9% مالیات هم به کل مبلغ (ارزش لودر + تعرفه) اضافه می‌شود.

مزیت اصلی لودر نو: چون قیمت پایه شما بالاست، این دو هزینه مالیاتی هم بالا خواهند بود. اما، مزیت این است که هزینه‌های جانبی شما کاهش می‌یابد؛ نیازی به صرف وقت و هزینه زیاد برای بازرسی‌های فنی اجباری (مثل لودر دست دوم) ندارید و گمرک به احتمال خیلی زیاد ارزش فاکتور شما را قبول می‌کند و آن را تغییر نمی‌دهد.

در جدول زیر مقایسه‌ تعرفه و شرایط واردات لودرهای نو (صفر کیلومتر) و دست دوم (کارکرده) در سال ۱۴۰۴ ارائه می دهیم:

نکته کلیدی: اگرچه نرخ‌های درصدی حقوق ورودی (5% تا 15% ) یکسان است، اما چون ارزش مبنا (CIF) در لودر دست دوم پایین‌ تر است، مجموع مبلغ ریالی پرداختی در گمرک برای مدل‌های کارکرده، کمتر خواهد بود.

مراحل ترخیص لودر از گمرک

مراحل ترخیص لودر از گمرک، چه برای مدل‌های نو و چه دست دوم، شامل فرایندی تقریبا یکسان اما با تأکید های متفاوت بر اسناد فنی و بازرسی است. ترخیص لودر پس از ورود کالا به گمرک، به طور کلی در دو فاز اصلی (پیش از اظهار و پس از اظهار) انجام می‌شود:

1. فاز پیش از اظهار و آماده‌سازی اسناد ترخیص لودر
2. فاز تشریفات گمرکی و ترخیص نهایی ترخیص لودر

1- فاز پیش از اظهار و آماده‌سازی اسناد ترخیص لودر

فاز پیش از اظهار و آماده‌سازی اسناد، نقشی کلیدی در تعیین سرعت نهایی ترخیص لودر ایفا می‌کند، چرا که تمامی الزامات حقوقی و اسنادی در این مرحله باید تکمیل گردند. واردکننده پیش از هر چیز باید نسبت به اخذ مجوز ثبت سفارش از طریق سامانه NTSW وزارت صمت اقدام نماید و همزمان، فرآیند پیچیده تخصیص و تأمین ارز (نیمایی یا سایر روش‌های مجاز) را از طریق شبکه بانکی پیگیری کند. علاوه بر این، جمع‌آوری دقیق اسناد حمل شامل بارنامه (B/L)، فاکتور (Invoice) و گواهی مبدا ضروری است.

نکته حائز اهمیت برای لودرهای دست دوم، الزام به دریافت گواهی بازرسی پیش از حمل (PSI) است که تایید کننده حداکثر 10 سال سن و سلامت فنی دستگاه بوده و بدون آن، ترخیص عملا متوقف خواهد شد، این گواهی برای لودرهای نو مورد نیاز نیست.

2- فاز تشریفات گمرکی و ترخیص نهایی ترخیص لودر

فاز تشریفات گمرکی و اظهار کالا بلافاصله پس از ورود لودر به محوطه گمرکی و دریافت قبض انبار آغاز می‌شود. در این مرحله، ترخیص‌کار موظف است تمام اطلاعات فنی لودر شامل مدل، سال ساخت، وزن، قدرت موتور و کد تعرفه HS Code 8429 را در سامانه EPL ثبت کند (اظهار کالا). پس از ثبت، سیستم گمرکی به صورت هوشمند مسیر گمرکی (غالبا زرد یا قرمز) را تعیین می‌کند که نشان‌ دهنده لزوم کنترل بیشتر است.

در ادامه، بررسی اسناد و بازرسی شامل کنترل دقیق مدارک (به‌ویژه گواهی PSI برای مدل دست دوم و فاکتور برای مدل نو) برای مطابقت با اظهارنامه صورت می‌گیرد. در مسیر قرمز، بازرسی فیزیکی لودر نیز الزامی است. پس از تأییدیه‌های فنی و اخذ مجوز استاندارد، نوبت به محاسبه و پرداخت حقوق ورودی (تعرفه، سود بازرگانی و عوارض ۹٪ VAT) بر اساس ارزش CIF می‌رسد. در نهایت، با تایید نهایی و تسویه کامل، پروانه سبز گمرکی صادر شده و لودر با انجام تشریفات خروج، از گمرک مرخص می‌شود.

منابع و مراجع قانونی اصلی:

مطالب ارائه شده بر اساس قوانین امور گمرکی، کتاب مقررات صادرات و واردات ۱۴۰۴ و بخشنامه‌های وزارت صمت تدوین شده‌اند و منابع اصلی، سازمان‌های رسمی مانند گمرک، بانک مرکزی و سازمان استاندارد هستند که آخرین نسخه‌های مصوبات آن‌ها ملاک عمل قرار می‌گیرد.

نکات واردات لودر

برای واردات موفق و کم‌ ریسک لودر (نو و دست دوم)، رعایت نکات کلیدی زیر ضروری است:

• نکات مربوط به لودر دست دوم (کارکرده)
• نکات مربوط به لودر نو
• نکات مربوط به اسناد و تشریفات گمرکی
• نکات اجرایی و انتخاب متخصص

برای واردات موفق لودر، رعایت مجموعه‌ ای از نکات فنی و اجرایی ضروری است، به‌ ویژه در مورد لودرهای دست دوم که باید به طور جدی به تأیید سن دقیق و عدم تجاوز از محدودیت 10 سال ساخت توجه کرد و حتما گواهی بازرسی پیش از حمل (PSI) را برای تایید سلامت فنی و اخذ تاییدیه‌های استاندارد تهیه نمود.

در مقابل، برای لودرهای نو (صفر کیلومتر)، تمرکز بر ارزش‌ گذاری صحیح CIF بر اساس فاکتور رسمی و اطمینان از مطابقت با آخرین استانداردهای اجباری است. از سوی دیگر، تکمیل دقیق اسناد و تشریفات گمرکی حیاتی است، به‌ طوری‌که مطابقت کامل جزئیات فنی لودر در ثبت سفارش، فاکتور و بارنامه ضروری است و ترخیص‌کار باید کد تعرفه 10 رقمی (HS Code 8429) را به درستی انتخاب کند تا از جریمه جلوگیری شود. در آخر از نظر اجرایی، انتخاب یک ترخیص‌کار متخصص با سابقه در ترخیص ماشین آلات سنگین و پیگیری قاطعانه تخصیص ارز، دو عامل اصلی در کاهش ریسک تعدیل ارزش و هزینه‌های انبارداری (دموراژ) در گمرک محسوب می‌شوند.

ترخیص‌کاری را انتخاب کنید که سابقه اثبات‌ شده در ترخیص موفق ماشین آلات سنگین (HS Code 8429) داشته باشد و کاملا بر قوانین فنی مانند محدودیت سن 10 ساله و فرآیند اخذ گواهی PSI مسلط باشد تا از تأخیر و هزینه‌های اضافی جلوگیری شود.

کلام آخر

در پایان این مقاله کمانش، باید اشاره کرد ورود موفق لودر به کشور در سال ۱۴۰۴، چه در مدل‌های نو و چه کارکرده، یک فرآیند تخصصی و تابع مقررات سختگیرانه است. مهم‌ترین عامل موفقیت، توجه ویژه به محدودیت سنی حداکثر 10 سال ساخت برای لودرهای دست دوم و الزام به دریافت گواهی PSI است. همچنین باید فرآیند پیچیده تامین ارز رسمی و ثبت سفارش در NTSW با دقت پیگیری شود تا از توقف‌های طولانی در گمرک جلوگیری گردد.

به دلیل ریسک بالای تعدیل ارزش گمرکی و تغییرات مکرر بخشنامه‌ها، محاسبه دقیق هزینه‌ها از ابتدا حیاتی است. ناآگاهی از جزئیات تعرفه (حقوق ورودی 5% تا 15%) و مالیات 9% VAT می‌تواند هزینه نهایی را به شدت افزایش دهد. توصیه نهایی این است که وارد کنندگان حتما از مشاوره یک ترخیص‌کار متخصص در حوزه ماشین آلات سنگین استفاده کنند. این اقدام، ضامن انطباق کامل با قوانین و ترخیص سریع‌تر و کم‌خطرتر لودر از گمرک خواهد بود.

سوالات متداول